PsychoPy Studio – nowy interfejs znanego narzędzia

PsychoPy zna chyba każdy, kto kiedykolwiek budował eksperyment psychologiczny. To otwarte, darmowe środowisko do projektowania i uruchamiania badań behawioralnych: prezentacji bodźców z dokładnością do klatki, zbierania reakcji, kontroli randomizacji i warunków, a także eksportu badania do wersji online przez Pavlovię. Używa się go w psychofizyce, psycholingwistyce, badaniach nad uwagą i pamięcią, a także w dydaktyce, bo eksperyment można złożyć w trybie graficznym w Builderze albo napisać w Pythonie.

Od lat wygląda jednak tak samo. Aplikacja była napisana w wxPythonie, uruchamiała się wolno, a instalacja, zwłaszcza na Linuksie, potrafiła zająć popołudnie. W 2026 roku pojawił się PsychoPy Studio, czyli ta sama aplikacja napisana od zera na nowo.

Co się zmieniło

Studio to przebudowa samej aplikacji, nie silnika. Interfejs napisano w Svelte i Electronie, czyli w technologiach webowych, natomiast eksperymenty nadal uruchamia biblioteka PsychoPy w Pythonie. Z punktu widzenia badacza oznacza to, że wszystkie dotychczasowe projekty, komponenty i skrypty działają tak jak wcześniej, zmienia się to, w czym się pracuje.

Interfejs

Nie jest to rewolucja wizualna i dobrze, bo układ Buildera, Codera i Runnera został zachowany. Różnica leży w drobiazgach, które w codziennej pracy męczą najbardziej: komponenty i rutyny można przestawiać metodą przeciągnij i upuść, panele reagują płynniej, całość sprawia wrażenie nowoczesnej aplikacji, a nie narzędzia z poprzedniej dekady.

Czas uruchomienia

Stara aplikacja startowała długo, bo razem z nią startował Python. Studio nie musi tego robić, interfejs pojawia się od razu, a środowisko Pythona wstaje w tle. W praktyce znika odruch trzymania PsychoPy otwartego przez cały dzień ze strachu przed kolejnym ekranem powitalnym.

Instalacja

Studio nie ma wbudowanego Pythona. Przy pierwszym uruchomieniu samo stawia środowisko przy użyciu menedżera pakietów uv i instaluje wyłącznie bibliotekę PsychoPy, bez ciężkich zależności aplikacji takich jak wxPython. Instalacja jest przez to szybsza, a na Linuksie dostępna jest wreszcie samodzielna paczka AppImage.

Niezależność wersji

To zmiana najważniejsza dla powtarzalności badań. PsychoPy od dawna pozwala uruchomić stare badanie w tej wersji biblioteki, w której powstało, przez useVersion. Wcześniej ograniczał to jednak interpreter dostarczony razem z aplikacją: jeśli zainstalowałeś wersję z Pythonem 3.10, nie cofnąłeś się poniżej PsychoPy 2023.2. Studio tworzy osobne środowisko dla każdej wersji, razem z jej wtyczkami, i można ich mieć w laboratorium tyle, ile potrzeba. Eksperyment sprzed pięciu lat da się odtworzyć bez rekonstruowania całej maszyny.

Co dalej

Skoro interfejs jest stroną zapakowaną w aplikację, autorzy zapowiadają, że tę samą stronę da się kiedyś hostować online. Oznaczałoby to edycję eksperymentów w przeglądarce, na tablecie czy Chromebooku, bez instalacji. Na razie to plan, nie funkcja.

Czy przesiadać się już teraz

Studio jest na etapie bety, a klasyczna aplikacja, obecnie nazywana PsychoPy App lub Standalone, będzie utrzymywana jeszcze przez kilka wydań, prawdopodobnie do 2027 roku. Docelowo Studio ją zastąpi. Rozsądny scenariusz dla laboratorium wygląda więc tak: nowe projekty i dydaktyka na Studio, badania w toku dokończyć w wersji, w której powstały, a przy okazji sprawdzić, czy wszystkie używane wtyczki mają już odpowiedniki. Obie wersje można trzymać obok siebie.

Warto też zweryfikować integracje sprzętowe. Jeśli PsychoPy steruje u was eye trackerem, systemem EEG albo wysyła triggery, przetestujcie cały tor na pilotażu przed przeniesieniem badania na produkcję. To samo dotyczy synchronizacji z innymi sygnałami, o której piszemy we wpisie o EEG i eyetrackingu w badaniach percepcji.

Linki

• Pobranie: psychopy.org/download
• Opis Studio: psychopy.org/about/psychopystudio
• Ogłoszenie i dyskusja: forum PsychoPy
• Kod źródłowy: github.com/psychopy/psychopy-studio

Wdrożenia

Wdrażamy PsychoPy w laboratoriach badawczych: instalacja i konfiguracja stanowisk, integracja z eye trackerami i sprzętem biometrycznym, przygotowanie szablonów eksperymentów oraz szkolenia dla zespołów. Pomagamy też przenieść istniejące badania na Studio i utrzymać ich odtwarzalność. Jeśli planujecie takie wdrożenie albo budowę laboratorium, skontaktuj się z nami. Więcej o doborze sprzętu w porównaniu eye trackerów.